از 24 خرداد که آقای
دکتر روحانی با رای مردم به " تغییر " بر سر کار آمد ، نهادهای مدنی در
جامعه و به ویژه در آموزش و پرورش جانی
تازه گرفته اند .
معلمان دیگر با ترس و
لرز در جلسات حاضر نمی شوند و یا دیگر " عطای گذاشتن نشست را به لقایش نمی
بخشند " !
این فرصتی است که تشکل ها می توانند به بازسازی و نیز نوسازی خود در یک
سیکل زمانی تعریف شده بپردازند .
در این جا به یک چرخه
سازمانی برای بازخوانی ، بازسازی و نو سازی تشکیلات می پردازیم :
تدوین هدف :
تشکل های معلمان باید
مشخص کنند به دنبال چه هستند ؟
اهداف بلند مدت و کوتاه مدت خود را بر اساس اولویت
و نیازها و شرایط تعریف کنند .
به نظر می رسد " مدیریت بر مبنای هدف " می تواند تشکل ها را تا حدود زیادی از آزمایش و
خطا و... بر حذر دارد .
تشکیل اتاق فکر :
تشکل های معلمان به
خاطر فشارها و محددویت هایی که حداقل در
این 8 سال بر آن ها تحمیل شده است دچار صدمات فراوانی شده اند .
بهترین راه برای
بازسازی یک تشکل ، پس از هدف گذاری ، پایه
ریزی هسته ای برای تولید فکر در یک تشکل و پیش بینی مجاری مشخصی برای ارتباط افقی و عمودی در تشکیلات است .
تشکل ها باید خود را
از روزمرگی موجود دور نگه دارند و بهترین راه برای این کار ، تزریق افکار و ایده
های جدید و خلاق به آن است .
نخبگان و اندیشمندان آموزش و پرورش
باید وارد این نهادهای مدنی شوند و موتور محرکه آن برای نقد و ارزیابی و کارشناسی
برنامه ها باشند .
آسیبی که ممکن است در
دراز مدت گریبان گیز تشکل ها شود ، " نخبه گرایی محض " است که البته باید تشکل ها هم زمان با فربه تر
کردن اتاق فکر برنامه ای نیز برای ارتباط
با بدنه آموزش و پرورش داشته باشند .
متاسفانه دو آسیب
مهم ، تشکل های آموزش و پرورش را تهدید می کند
که یکی بیماری " پوپولیسم و
یا عوام گرایی " و دیگری نقطه مقابل
آن یعنی " نخبه گرایی محض " است .
تشکل ها باید بتوانند
با تدوین یک برنامه مشخص و سیال ، توازنی
میان این دو ایجاد کنند .
وزن هر تشکلی به اتاق فکر آن و اندیشه هایی است که برون داد
آن محسوب می شود .
تدوین اتاق فکر
میان – تشکلی :
پس از تشکیل اتاق فکر
در هر تشکل ، باید تشکل ها بتوانند تبادل تجربیات داشته با رویکرد تعاملی گفت و گو کنند .
افکار و ایده هایی که
در اتاق فکر هر تشکل پردازش می شود باید بتواند میان تشکل ها مبادله شوند . این
موجب اثرگذاری بیشتر تشکل ها به واسطه " اندیشه برتر " می شود .
بازسازی ارکان و
تشکیلات :
برای اثر گذاری در
جامعه بزرگ آموزش و پرورش ابتدا باید تئوری داشت .
تئوری نیز از پروسه
ای که در بالا به آن پرداخته شد ، شکل می گیرد . برای پیاده کردن ایده ها و
تئوری های حاصل از اتاق فکر باید ظرف مناسب و سیالی برای عملیاتی کردن آن ها تدوین
کرد .
این مهم نیازمند آن
است که یک چارچوب و استخوان بندی در هر تشکل شکل بگیرد و افراد مختلف بتوانند بر
اساس قابلیت ها ، توان مندی ها و ظرفیت های خویش در اجزای یک تشکل ، متشکل شوند .
تشکیلاتی که مبتنی بر
یک تئوری مشخص و مدون نباشد و وارد فاز " حرکت " شود ، در نهایت دچار
سردرگمی شده و اعتماد خود را در متن از دست خواهد داد ، ضمن آن که به واسطه توسعه نیافتگی بافت فرهنگی وسیاسی جامعه ما ، موجب
تحمیل هزینه های غیر سودمند بر اعضای خویش شده و هزینه فعالیت های مدنی را به طور تصاعدی افزایش خواهد داد .
حرکت
به نظر نگارنده ،
کارکرد مهم تشکل ها و نهادهای مدنی در آموزش و پرورش باید در مرحله نخست ، تشکیل
یک " سپهر افکار عمومی "
نیرومند در محیط آموزش و پرورش باشد .
اتاق فکر در هر تشکل
باید بتواند با استفاده از تکنولوژی ارتباطات و قدرت رسانه ها بر فضای عمومی تاثیر
بگذارد .
عصر ، عصر
ارتباطات است و انحصار گرایی در دهکده
جهانی به واسطه وسعت و توسعه تکنولوژی رسانه ای کم رنگ تر شده است .
جامعه بزرگ فرهنگیان
ایران علیرغم وسعت و تنوع دیدگاه ها ، به علت فقدان یک رسانه بی طرف و با گرایش
غالب " صنفی " مانند یک مجمع الجزایر پراکنده اند .
یک رسانه فراگیر
مانند روزنامه که محل تجمیع و تضارب افکار و تعامل اندیشه های گوناگون با در نظر گرفتن اصل " وفاق صنفی "
باشد می تواند مانند کاتالیروزی فرآیند
بازسازی و نوسازی تشکیلات فرهنگیان را تسریع کند .
تشکل های فرهنگیان باید بتوانند با در نظر گرفتن حداقل اشتراکات به سمت یک
" همگرایی صنفی " حرکت کنند .
نهادهای صنفی و مدنی
طبق تعریف ، نقش واسط میان حاکمیت و متن را بر عهده دارند و چنان چه بخواهند در
آینده ، نبض جامعه فرهنگیان را به دست
داشته و مطالبات جامعه فرهنگیان را مهندسی کنند باید بتوانند به خوبی فرصت ها و
تهدید ها را شناخته و ضمن استفاده کامل از فرصت ها بتوانند پلی میان فرصت و
تهدیدها ساخته و آن را رهبری نمایند .
به نظر می رسد مهم
ترین برنامه ای که می تواند در میان مدت و
کوتاه مدت ، ایده های سندیکالیستی را تحقق بخشد بستر سازی برای تشکیل فراکسیون های
صنفی در نهادهایی مانند مجلس و شوراها خواهد
بود .
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر