۱۳۹۲ آبان ۷, سه‌شنبه

کتابداری در مدارس











علی  پورسلیمان *

از مشکلاتی که در کتابخانه‌های مدارس و در ابعاد مختلف چه سخت‌افرازی و چه نرم‌افزاری وجود دارد، بگذریم متوجه می‌شویم که اصولا در آموزش و پرورش، کتابخانه مدارس متولی خاصی ندارد و سال‌هاست که پست « کتابداری» از سیستم بکفای در آموزش و پرورش حذف شده است و درحال حاضر چیزی به نام «کتابدار» در مدارس نداریم ! از قرار معلوم، ظرف چند سال اخیر، وظایف مربوط به کتابداری و اداره کتابخانه نیز به مربی پرورشی مدارس واگذار شده است. کتابداری مهارت‌ها و دانش خاص خود را می‌طلبد و بعید به نظر می‌رسد که این اقدام یعنی واگذاری وظایف کتابداری به مربی پرورشی مدرسه، امری منطقی و علمی باشد. قبلا در سیستم بکفا، کتابداری یک پست سازمانی با وظایف تعریف شده بود و کتابدار تمام‌وقت و در تمام روز‌های هفته در مدرسه حضور داشت .حال سوال این است که چرا و با وجود فرهنگی و آموزشی بودن محیط مدرسه، پست کتابداری حذف شده است ؟
به‌نظر می‌رسد که مهم‌ترین دلیل برای حذف این سمت درمدارس، صرفه‌جویی در نیروی انسانی و به تبع آن کاهش هزینه‌ها در مدارس باشد .اما از سوی دیگر، به علت عدم توازن و آینده‌نگری در برنامه‌ریزی آموزشی، مشکلی به نام «نیروهای مازاد» دامن آموزش و پرورش را فراگرفته است و به علت کاهش تراکم دانش‌آموز و ثابت بودن تعداد پرسنل آموزش و پرورش، آمار نیروهای مازاد سال به سال درحال افزایش است و فرآیند بازنشستگی حتی پیش از موعد نتوانسته است این مشکل را تعدیل کند .
یک راه برای مدیریت این مساله، هدایت نیروهای مازاد در آموزش و پرورش به سوی پست‌های حذف شده‌ای مانند «کتابدار» است .البته باید این نیروها با دوره‌های توجیهی و ضمن خدمت ، مهارت لازم را برای اداره کتابخانه و مدیریت کتابخوانی در مدرسه قبل از ورود به این پست فرا بگیرند و این‌گونه نباشد که فقط پست مربوطه به لحاظ کمی احیا شده اما از پارامترهای کیفی خبری نباشد !
حال که رئیس‌جمهور محترم در ابتدای سال تحصیلی خواهان ایجاد زنگ کتاب، زنگ گفت‌وگو و زنگ انشاء در مدارس شده است باید با ظرفیت‌سازی و برنامه‌ریزی، این مهم را در آموزش و پرورش احیا و عملی کرد. کتابخوانی نیاز به یک مسئول دارد و این فرد باید بتواند با دانش‌افزایی و به‌روزرسانی آن، کارکردهای مدرسه را ارتقا دهد . مدرسه جایی نیست که فقط دانش‌آموزان با حضور در کلاس‌ها، ذهن خود را از محفوظات پر کنند درحالی که حداقل مهارت‌های ارتباطی، گفت‌وگو و شهروند خوب بودن را فرا نگرفته‌اند .آموزش و پرورش باید به قطب مهم کتابخوانی در کشور تبدیل شود و البته این کار نیاز به هدف گذاری، برنامه‌ریزی و پیگیری دارد .این کار با صدور بخشنامه، دستور، کمیته‌سازی و… نیز میسر نمی‌شود و مسئولان و برنامه‌ریزان باید با در نظر گرفتن ماموریت اصلی آموزش و پرورش و بازنگری جدی در برنامه‌ها، عنصر اندیشه و تفکر خلاق را وارد سیستم پردازش آن کنند.

* مسئول تشکیلات و برنامه ریزی سازمان معلمان ایران

هیچ نظری موجود نیست:

ارسال یک نظر